Εξώφυλλο-Θέμα-Θεσσαλονίκης

ΤΟ ΘΕΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (1259-1341)

34.00

Συμβολή στη μελέτη της φορολογικής διοίκησης των επαρχιών κατά την πρώιμη παλαιολόγεια περίοδο.

Availability: Διαθέσιμο κατόπιν παραγγελίας Κωδικός προϊόντος: 26862 Κατηγορία:

Περιγραφή

Η Θεσσαλονίκη έχει αποτελέσει κατά καιρούς και συνεχίζει να αποτελεί αντικείμενο έρευνας πολλών μελετών που εστιάζουν σε ποικίλα θέματα: σε πολιτικο-στρατιωτικά γεγονότα ή γενικά στον σημαίνοντα ρόλο της στην αυτοκρατορία (διαχρονικά ή σε συγκεκριμένες περιόδους), στην εκκλησιαστική της ιστορία και διοίκηση, στην πνευματική και καλλιτεχνική ακτινοβολία, στην οικονομική της ανάπτυξη, στη διοικητική οργάνωση και στην προσωπογραφία. Η αρκετά συχνή αναφορά στις γραπτές πηγές τόσο της πόλης όσο και των προσώπων που σχετίζονται με αυτήν αλλά και ο πλούτος των αρχαιολογικών καταλοίπων καθιστούν εφικτή και τροφοδοτούν διαρκώς αυτή την προσπάθεια της ακαδημαϊκής έρευνας.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
ΠΡΟΛΟΓΟΣ ……………………………………………………………………………………. 9
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 11
Η ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 13ο ΚΑΙ 14ο ΑΙΩΝΑ 23
Α. Η Θεσσαλονίκη μετά το 1204 και η ενσωμάτωσή της στην αυτοκρα-
τορία της Νίκαιας 25
Β. Ο ρόλος της Θεσσαλονίκης στα χρόνια των πρώτων Παλαιολόγων (1259–μέσα 14ου αι.) 31
Γ. Η διοικητική περιφέρεια και οι εξουσίες των κεφαλών Θεσσαλονίκης 44
Η ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (1259–1341)
Α. Εξελίξεις στην επαρχιακή φορολογική διοίκηση 59
Β. Η περιφέρεια του θέματος Θεσσαλονίκης και τα σύνθετα φορολο-
γικά-διοικητικά σχήματα 74
Γ. Οι υποδιαιρέσεις του θέματος Θεσσαλονίκης 90
1. Κατεπανίκιον Καλαμαρίας 96
2. Κατεπανίκιον Κασσανδρείας 104
3. Κατεπανίκιον ῾Ερμηλείας 108
4. Κατεπανίκιον ῾Ιερισσοῦ ή/και ῾Ρεβενικείας ή Ἄκρου(ς) 111
5. Κατεπανίκιον ῾Ρεντίνης 123
6. Κατεπανίκιον Στεφανιανῶν 127
7. Κατεπανίκιον Στρυμόνος 131
8. Κατεπανίκιον Κοβελτζοῦ 136
9. Το κάστρον Θεσσαλονίκης και η φορολογική του ακτίνα 142
Δ. Δημοσιονομικό έργο, βασιλική περιουσία και οικονομικοί λειτουργοί στο θέμα Θεσσαλονίκης
1. Οι απογραφείς
α. Καθήκοντα και δραστηριότητα – Διοικητική πρακτική 155
β. Προσωπογραφία – Κοινωνικό status – Δυνατότητα ανέλιξης 184
2. Το έργο και οι λειτουργοί της φοροείσπραξης
α/i. Οι λειτουργοί της φοροείσπραξης από τον 11ο αιώνα έως τo
1258 ……………………………………………………………………………………………… 197
α/ii. Συνέχεια και εξέλιξη στη λειτουργία της φοροείσπραξης
επί Παλαιολόγων 205
β. Οι φοροεισπράκτορες στο θέμα Θεσσαλονίκης 225

3. Οι ἔνοχοι τῶν βασιλικῶν ζευγηλατείων και το πρόβλημα
της βασιλικής έγγειας περιουσίας 249
α/i. Οι βασιλικές γαίες από τη μέση βυζαντινή περίοδο έως τα μέσα
του 13ου αιώνα 250
α/ii. Οι βασιλικές γαίες και οι διαχειριστές τους κατά την περίοδο
των Παλαιολόγων 258
β. Οι ἔνοχοι τῶν βασιλικῶν ζευγηλατείων και η βασιλική περιουσία
στο θέμα Θεσσαλονίκης 269
ΕΠΙΛΟΓΟΣ – ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 291
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
Α. Προσωπογραφικοί κατάλογοι οικονομικών λειτουργών (1259–ca. μέσα 14ου αιώνα)
1. Ἀπογραφεῖς/ἀπογραφόμενοι/οἱ ποιούμενοι τὴν ἀπογραφήν 317
2. Διενεργοῦντες τὰ δημόσια/πράκτορες 329
3. Δοῦκες πόλεως /θέματος /χώρας Θεσσαλονίκης 331
4. ῎Ενοχοι τῶν βασιλικῶν ζευγηλατείων 331
Β. Τοπωνύμια των κατεπανικίων και της περιφέρειας του κάστρου
Θεσσαλονίκης
1. Κατεπανίκιον Κασσανδρείας 333
2. Κατεπανίκιον ῾Ερμηλείας 341
3. Κατεπανίκιον ῾Ιερισσοῦ ή/και ῾Ρεβενίκειας ή Ἄκρους 350
4. Κατεπανίκιον ῾Ρεντίνης 369
5. Κατεπανίκιον Στρυμόνος 376
6. Φορολογική περιφέρεια κάστρου Θεσσαλονίκης 385
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Α. Βραχυγραφίες 397
Β. Πηγές 401
Γ. Μελέτες 411
ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ
Α. Ευρετήριο προσώπων, τόπων και όρων 445
Β. Ευρετήριο συγγραφέων και εκδοτών 492
ΧΑΡΤΕΣ 499

Επιπλέον πληροφορίες

Συγγραφέας

ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

ISBN

9789609465564

Σελίδες

508

Διαστάσεις

24×17

Εξώφυλλο

Χαρτόδετο

Έτος Α' έκδοσης

2022